657 Sayılı DMK Madde 104
Madde 104 – (Değişik: 13/2/2011 - 6111/106 md.) A) Kadın memura; doğumdan önce sekiz, doğumdan sonra onaltı hafta olmak üzere toplam yirmidört hafta süreyle analık izni verilir. Çoğul gebelik durumunda, doğum öncesi sekiz haftalık analık izni süresine iki hafta eklenir. Ancak beklenen doğum tarihinden sekiz hafta
Resmî Tam Metin
Madde 104 – (Değişik: 13/2/2011 - 6111/106 md.)
A) Kadın memura; doğumdan önce sekiz, doğumdan sonra onaltı hafta olmak üzere
toplam yirmidört hafta süreyle analık izni verilir. Çoğul gebelik durumunda, doğum öncesi
sekiz haftalık analık izni süresine iki hafta eklenir. Ancak beklenen doğum tarihinden sekiz
hafta öncesine kadar sağlık durumunun çalışmaya uygun olduğunu tabip raporuyla belgeleyen
kadın memur, isteği hâlinde doğumdan önceki iki haftaya kadar kurumunda çalışabilir. Bu
durumda, doğum öncesinde bu rapora dayanarak fiilen çalıştığı süreler doğum sonra sı analık
izni süresine eklenir. Doğumun erken gerçekleşmesi sebebiyle, doğum öncesi analık izninin
kullanılamayan bölümü de doğum sonrası analık izni süresine ilave edilir. (Ek cümle:
29/1/2016 - 6663/6 md.) Doğum öncesi analık izninin başlaması gereken t arihten önce
gerçekleşen doğumlarda ise doğum tarihi ile analık izninin başlaması gereken tarih arasındaki
süre doğum sonrası analık iznine ilave edilir. Doğumda veya doğum sonrasında analık izni
kullanılırken annenin ölümü hâlinde, isteği üzerine memur ol an babaya anne için öngörülen
süre kadar izin verilir. (Ek cümleler: 29/1/2016 - 6663/6 md.) Üç yaşını doldurmamış bir
çocuğu eşiyle birlikte veya münferit olarak evlat edinen memurlar ile memur olmayan eşin
münferit olarak evlat edinmesi hâlinde memur ola n eşlerine, çocuğun teslim edildiği tarihten
165 20/2/2014 tarihli ve 6525 sayılı Kanunun 7 nci maddesiyle, bu maddeye (E) fıkrası eklenmi ş, mevcut (E)
fıkrası (F) olarak teselsül ettirilmiştir.
166 29/1/2016 tarihli ve 6663 sayılı Kanunun 6 ncı maddesiyle, bu maddeye (E) fıkra sından sonra gelmek üzere
(F) fıkrası eklenmiş, mevcut (F) fıkrası (G) fıkrası olarak teselsül ettirilmiştir.
167 Bu mad denin uygulanması ile ilgili olarak 13/4/2016 tarihli ve 29683 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan
Kamu Personeli Genel Tebliği’ne (Seri No: 6) bakınız.
itibaren sekiz hafta süre ile izin verilir. Bu izin evlatlık kararı verilmeden önce çocuğun fiilen
teslim edildiği durumlarda da uygulanır. (Ek cümle:22/4/2026-7578/2 md.) Bir veya daha
fazla çocuğa eşiyle birli kte veya münferit olarak koruyucu aile olan memura çocuğun
koruyucu aile yanına teslim edildiği tarihten sonra isteği üzerine on gün izin verilir.168
B) Memura, eşinin doğum yapması hâlinde, isteği üzerine on gün babalık izni ;
kendisinin veya çocuğunun evle nmesi ya da eşinin, çocuğunun, k endisinin veya eşinin ana,
baba ve kardeşinin ölümü hâllerinde isteği üzerine yedi gün izin verilir.
C) (A) ve (B) fıkralarında belirtilen hâller dışında, merkezde atamaya yetkili amir, ilde
vali, ilçede kaymakam ve yurt dış ında diplomatik misyon şefi tara fından, birim amirinin
muvafakati ile bir yıl içinde toptan veya bölümler hâlinde, mazeretleri sebebiyle memurlara
on gün izin verilebilir. Zaruret hâlinde öğretmenler hariç olmak üzere, aynı usûlle on gün
daha mazeret izni verilebilir. Bu takdirde, ikinci kez verilen bu izin, yıllık izinden düşülür.
D) Kadın memura, çocuğunu emzirmesi için doğum sonrası analık izni süresinin bitim
tarihinden itibaren ilk altı ayda günde üç saat, ikinci altı a yda günde birbuçuk saat süt izni
verilir. Süt izninin hangi saatler arasında ve günde kaç kez kullanılacağı hususunda, kadın
memurun tercihi esastır.
E) (Ek: 20/2/2014 - 6525/7 md.) Memurlara; en az yüzde 70 oranında engelli ya da
süreğen hastalığı olan ço cuğunun (çocuğun evli olması dur umunda eşinin de en az yüzde 70
oranında engelli olması kaydıyla) hastalanması hâlinde hastalık raporuna dayalı olarak ana
veya babadan sadece biri tarafından kullanılması kaydıyla bir yıl içinde toptan veya bölümler
hâlinde on güne kadar mazeret izni verilir.
F) (Ek: 29/1/2016 - 6663/6 md.) Doğum sonrası analık izni süresi sonunda kadın
memur, isteği hâlinde çocuğun hayatta olması kaydıyla analık izni bitiminde başlamak üzere
ayrıca süt izni verilmeksizin birinci doğumda ik i ay, ikinci doğumda dört ay, so nraki
doğumlarda ise altı ay sür eyle günlük çalışma süresinin yarısı kadar çalışabilir. Çoğul
doğumlarda bu sürelere birer ay ilave edilir. Çocuğun engelli doğması veya doğumdan
sonraki on iki ay içinde çocuğun engellilik du rumunun tespiti hâllerinde bu sü reler on iki ay
olarak uygulanır. Üç yaşını doldurmamış bir çocuğu eşiyle birlikte veya münferit olarak evlat
edinen memurlar ile memur olmayan eşin münferit olarak evlat edinmesi hâlinde memur olan
eşleri de, istekleri üzer ine (A) fıkrası uyarınca verilen sekiz haftalık iznin bitiminden itibaren
bu haktan aynı esaslar çerçevesinde yararlanır. Memurun çalışacağı süreler ilgili kurum
tarafından belirlenir.169
168 22/4/2026 tarihli ve 7578 sayılı Kanunun 2 nci maddesiyle bu fıkranın birinci cümlesinde yer alan
“doğumdan sonra sekiz” ibaresi “doğumdan sonra onaltı” şeklinde, “toplam onaltı” ibaresi “toplam
yirmidört” şeklinde, üçüncü cümlesinde yer alan “üç” ibaresi “iki” şeklinde değiştirilmiştir.
169 10/02/2016 tarihli ve 29620 sayılı Resmî Gazete’de aslına uygun olarak yayımlanan 6663 sayılı
Kanunun 6 ncı maddesi ile bu Kanunun 104 üncü maddesine eklenen (F) fıkrası, 16/2/2016 tarihli ve
29626 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanlığının 15/02/2016 tarihli ve 68244839 -
160.04-1-108 sayılı yazısına istinaden söz konusu fıkranın sonuna “Memurun çalışacağı süreler ilgili
kurum tarafından belirlenir.” cümlesi eklenerek düzeltilmiştir.
G) Yıllık izin ve mazeret izinleri sırasında fiili çalışmaya bağlı he r türlü ödemeler
hariç malî haklar ile sosyal yardımlara dokunulmaz.170
Hastalık ve refakat izni:171