Dernek Nasıl Kurulur? Kaç Kişi Gerekir, Görevleri Nelerdir, Tüzük Nasıl Yazılır?

Türkiye’de dernek kurmak isteyen vatandaşlar için süreç belirli kurallara bağlıdır. Dernekler, kazanç paylaşma amacı dışında, ortak bir amacı gerçekleştirmek için kurulan tüzel kişiliğe sahip topluluklardır. Dernek kurmak için en az 7 gerçek veya tüzel kişi gerekir.

Dernek Kurmak İçin Kaç Kişi Gerekir?

Bir dernek kurulabilmesi için en az 7 kurucu şarttır. Bu kişiler gerçek kişi olabileceği gibi tüzel kişi de olabilir. Kurucular, derneğin kuruluş bildirimi ve tüzüğünü imzalayarak başvuru sürecini başlatır.

Dernek Kuruluşu Adım Adım Nasıl Yapılır?

1. Adım: Derneğin Amacını Belirleyin

Önce derneğin hangi amaçla kurulacağı netleştirilmelidir. Örneğin:

Kültür derneği, yardımlaşma derneği, spor derneği, eğitim derneği, çevre derneği, mesleki dayanışma derneği veya kamu personeli dayanışma derneği kurulabilir.

Amaç kanunlara aykırı olmamalı, kazanç paylaşımı hedeflememelidir.

2. Adım: En Az 7 Kurucu Belirleyin

Dernek için en az 7 kurucu kişi belirlenir. Kurucuların adı, soyadı, T.C. kimlik numarası, adresi ve imzaları kuruluş belgelerinde yer alır.

3. Adım: Dernek İsmini Seçin

Dernek adı açık, yanıltıcı olmayan ve başka bir dernekle karışmayacak şekilde seçilmelidir.

Örnek:

Kamu Çalışanları Dayanışma ve Hukuki Bilinç Derneği

4. Adım: Dernek Tüzüğünü Hazırlayın

Tüzük, derneğin anayasasıdır. Derneğin adı, amacı, üyelik şartları, organları, gelirleri, genel kurul usulü ve fesih hükümleri tüzükte açıkça yazılmalıdır.

Kurucular tarafından her sayfası imzalanmış dernek tüzüğü kuruluş dosyasına eklenir.

5. Adım: Kuruluş Bildirimi Doldurun

Dernek kuruluş bildirimi, Dernekler Yönetmeliği Ek-2 formuna göre hazırlanır. Form, en az 7 kurucu tarafından imzalanır. Resmi formlar Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü’nün “Bildirim ve Ekler” sayfasından temin edilebilir.

6. Adım: Gerekli Belgeleri Hazırlayın

Dernek kuruluşunda genel olarak şu belgeler istenir:

1 adet kuruluş bildirimi, kurucular tarafından her sayfası imzalanmış dernek tüzüğü, kurucular arasında tüzel kişi varsa yetkili organ kararı ve temsilci bilgileri, dernek merkezi mesken olarak gösteriliyorsa kat maliklerinin oy birliği kararı, çocuk derneği kuruluyorsa yasal temsilci izinleri.

7. Adım: Belgeleri Mülki İdare Amirliğine Verin

Hazırlanan belgeler, dernek merkezinin bulunduğu yerdeki valilik veya kaymakamlığa teslim edilir. Kuruluş bildirimi ve ekleri mülki idare amirliğine verildiği anda dernek tüzel kişilik kazanır.

8. Adım: İlk Genel Kurulu Yapın

Dernek kurulduktan sonra ilk genel kurul süreci başlar. Genel kurulda yönetim kurulu ve denetim kurulu seçilir. Dernek tüzüğünde belirtilen organların asıl ve yedek üyelerini oluşturacak kadar üye kaydı yapılması gerekir. Örneğin yönetim kurulu 5 asıl 5 yedek, denetim kurulu 3 asıl 3 yedek olacaksa en az 16 kayıtlı üyeye ihtiyaç duyulur.

Dernek Organları Nelerdir?

Derneklerde temel organlar şunlardır:

Genel Kurul: Derneğin en yetkili karar organıdır. Yönetim ve denetim kurullarını seçer, tüzük değişikliği yapabilir, bütçeyi ve faaliyetleri görüşür.

Yönetim Kurulu: Derneği temsil eder, kararları uygular, gelir-gider işlemlerini yürütür, üye kayıtlarını takip eder.

Denetim Kurulu: Derneğin hesaplarını, defterlerini, faaliyetlerini ve işlemlerini denetler.

Dernek Görevleri Nelerdir?

Derneğin temel görevleri şunlardır:

Tüzükte yazılı amacı gerçekleştirmek, üyeler arasında dayanışmayı sağlamak, faaliyet ve projeler yürütmek, yasal defterleri tutmak, genel kurul toplantılarını yapmak, gelir-gider kayıtlarını düzenli işlemek, bağış ve aidatları kayıt altına almak, resmi bildirimleri süresinde yapmak.

Dernek Tüzüğü Nasıl Yazılır?

Dernek tüzüğünde şu başlıklar bulunmalıdır:

Derneğin adı, merkezi, amacı, faaliyet alanı, üyelik şartları, üyelikten çıkma ve çıkarılma, genel kurul usulü, yönetim kurulu görevleri, denetim kurulu görevleri, gelir kaynakları, defter ve kayıt düzeni, tüzük değişikliği, fesih ve mal varlığının tasfiyesi.

Hazır Dernek Tüzüğü Şablonu

DERNEK TÜZÜĞÜ TASLAĞI

Madde 1 - Derneğin Adı
Derneğin adı: “……………… Derneği”dir.

Madde 2 - Derneğin Merkezi
Derneğin merkezi …………… ilidir. Dernek, gerekli görülmesi halinde şube açabilir / açamaz.

Madde 3 - Derneğin Amacı
Dernek; …………… alanında faaliyet göstermek, üyeleri arasında dayanışmayı sağlamak, eğitim, kültür, sosyal yardım, hukuki bilinçlendirme ve benzeri çalışmalar yapmak amacıyla kurulmuştur.

Madde 4 - Faaliyet Alanları
Dernek amacını gerçekleştirmek için toplantılar, seminerler, eğitimler, sosyal etkinlikler, yayınlar, projeler ve gönüllülük faaliyetleri düzenleyebilir.

Madde 5 - Üyelik Şartları
Fiil ehliyetine sahip bulunan ve derneğin amaçlarını kabul eden kişiler derneğe üye olabilir. Üyelik başvurusu yazılı olarak yönetim kuruluna yapılır.

Madde 6 - Üyelikten Çıkma ve Çıkarılma
Her üye yazılı bildirimle üyelikten ayrılabilir. Dernek amaçlarına aykırı davrananlar yönetim kurulu kararıyla üyelikten çıkarılabilir.

Madde 7 - Dernek Organları
Derneğin organları genel kurul, yönetim kurulu ve denetim kuruludur.

Madde 8 - Genel Kurul
Genel kurul, derneğin en yetkili organıdır. Olağan genel kurul en geç üç yılda bir yapılır.

Madde 9 - Yönetim Kurulu
Yönetim kurulu … asıl ve … yedek üyeden oluşur. Derneği temsil eder, kararları uygular, gelir-gider işlemlerini yürütür.

Madde 10 - Denetim Kurulu
Denetim kurulu … asıl ve … yedek üyeden oluşur. Derneğin hesaplarını, defterlerini ve faaliyetlerini denetler.

Madde 11 - Derneğin Gelir Kaynakları
Derneğin gelirleri üye aidatları, bağışlar, etkinlik gelirleri, proje gelirleri ve mevzuata uygun diğer gelirlerden oluşur.

Madde 12 - Tüzük Değişikliği
Tüzük değişikliği genel kurul kararıyla yapılır.

Madde 13 - Fesih
Derneğin feshi genel kurul kararıyla yapılır. Fesih halinde mal varlığı genel kurul kararında belirtilen kuruma devredilir.

Hazır Kuruluş Dilekçesi Şablonu

…… VALİLİĞİNE / …… KAYMAKAMLIĞINA
İl Sivil Toplumla İlişkiler Müdürlüğüne

Aşağıda bilgileri bulunan kurucular tarafından “……………… Derneği” adıyla dernek kurulmasına karar verilmiştir.

Dernek kuruluş bildirimi, dernek tüzüğü ve gerekli ekler ilişikte sunulmuştur.

Gereğini arz ederiz.

Tarih: …/…/20…

Kurucular:
Ad Soyad - T.C. Kimlik No - İmza

Sonuç Olarak

Dernek kurmak isteyenlerin en önemli adımı, en az 7 kurucuyu belirlemek ve tüzüğü doğru hazırlamaktır. Eksik belge, yanlış adres veya hatalı tüzük nedeniyle süreç uzayabileceği için başvuru öncesinde güncel formların Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü üzerinden kontrol edilmesi büyük önem taşır.