2008 yılından önce göreve başlayan memurlar 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunu’na tabi olurken, 2008 sonrası göreve başlayan memurlar ise 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında değerlendiriliyor. Uzmanlara göre iki sistem arasında emeklilik maaşı, aylık bağlama oranı ve ek göstergelerin etkisi bakımından önemli farklılıklar bulunuyor.
5434 Sayılı Kanuna Tabi Memurlar Daha Avantajlı Görülüyor
2008 öncesi memurlar için emekli keseneğine esas aylık sistemi uygulanıyor. Bu nedenle ek gösterge ve makam tazminatı gibi kalemler emekli maaşına doğrudan daha fazla yansıyor.
Ayrıca eski sistemde aylık bağlama oranlarının daha yüksek olduğu ifade ediliyor. Buna göre:
- 25 yıl hizmette yaklaşık %75,
- 30 yıl hizmette yaklaşık %80,
- 35 yıl hizmette yaklaşık %85 oranında aylık bağlanabiliyor.
Bu durum uzun yıllar çalışan memurların daha yüksek emekli maaşı almasına imkan sağlıyor.
5510 Sayılı Kanunda Prim Sistemi Öne Çıkıyor
2008 sonrası göreve başlayan memurlar için ise “prime esas kazanç” sistemi uygulanıyor. Bu sistemde maaştan kesilen prim miktarı emekli aylığını doğrudan etkiliyor.
Ancak ek göstergenin emekli maaşına etkisinin eski sisteme göre daha düşük olduğu belirtiliyor. Aylık bağlama oranlarının da daha düşük seviyelerde kaldığı ifade ediliyor.
Yeni sistemde:
- 25 yıl hizmette yaklaşık %50,
- 30 yıl hizmette yaklaşık %60,
- 35 yıl hizmette yaklaşık %70 oranında aylık bağlanabiliyor.
Bu nedenle aynı kurumda çalışan memurlar arasında ilerleyen yıllarda emeklilik farkının daha da büyüyeceği değerlendiriliyor.
Kamu Çalışanları Düzenleme Bekliyor
Özellikle 2008 sonrası göreve başlayan memurlar, emeklilikte oluşacak gelir kaybı nedeniyle düzenleme talep ediyor. Sendikalar ve kamu çalışanları, emekli maaşlarında adalet sağlanması için yeni bir çalışma yapılmasını istiyor.
Son dönemde sosyal medyada da birçok memur, “aynı işi yapan personel arasında emeklilik uçurumu oluştuğunu” savunarak sistemin yeniden gözden geçirilmesi çağrısında bulunuyor.
Yorumlar moderatör onayından sonra yayına alınır.